Tijdens een ceremonie vol politieke symboliek in New Delhi hebben de Europese Unie en India op 27 januari een historische vrijhandelsovereenkomst (FTA) ondertekend, die door beide partijen wordt geprezen als de grootste en meest ambitieuze overeenkomst die ooit is gesloten. Het pact, waaraan bijna twintig jaar is gewerkt, heeft tot doel een vrijhandelszone te creëren die ongeveer twee miljard mensen beslaat en een verreikende liberalisering van de handel in goederen, diensten en investeringen inluidt. Naast tariefverlagingen beoogt het akkoord de samenwerking op het gebied van regelgeving te moderniseren, douaneprocedures te stroomlijnen en strategische banden te verdiepen.
De overeenkomst weerspiegelt een wereldwijde verschuiving: grote economieën diversifiëren actief hun handelspartnerschappen om hun kwetsbaarheid voor de volatiliteit van het Amerikaanse beleid en economische dwang te verminderen. “De overeenkomst weerspiegelt een diepere ambitie, waarbij zowel de EU als India streven naar strategische autonomie om door het huidige turbulente mondiale landschap te navigeren”, zegt Bert Burger, hoofdeconoom bij Atradius. Hij voegt hieraan toe: "De reactie van de EU is veelzijdig geweest en combineert externe initiatieven met interne hervormingen van de regelgeving, allemaal gericht op het versterken van de veerkracht en autonomie, terwijl de openheid naar mondiale markten behouden blijft. De initiatieven van de Indiase regering worden voornamelijk gedreven door pragmatisme en haar langdurige buitenlandse beleid van niet-gebondenheid." Voor beide partijen werd het afgelopen jaar bemoeilijkt door de inconsistente en vaak vijandige handelshouding van de VS ten opzichte van haar langdurige partners, waardoor beleidsmakers ervoor zullen blijven zorgen dat hunlanden minder afhankelijk worden van de VS.
De omvang van de vrijhandelsovereenkomst is opvallend: zij zal de tarieven voor meer dan 95 % van de productgroepen afschaffen of aanzienlijk verlagen, waardoor een van 's werelds meest uitgebreide preferentiële handelszones tot stand komt en twee economieën worden verbonden die samen bijna een kwart van het mondiale bbp vertegenwoordigen. De overeenkomst weerspiegelt een weloverwogen politieke afweging: beide partijen hebben de landbouw buiten beschouwing gelaten. Europa deed dit om een terugslag te voorkomen die de overeenkomst tussen de EU en Mercosur heeft lamgelegd, terwijl India weigerde een sector open te stellen die nog steeds bijna de helft van de beroepsbevolking tewerkstelt. De formele ondertekening wordt binnen zes maanden verwacht, en de overeenkomst zal waarschijnlijk ongeveer een jaar later in werking treden. Maar de tekst moet nog juridisch worden getoetst, vertaald en geratificeerd, wat betekent dat de veranderingen in de praktijk pas in 2027 van start zullen gaan.
De overeenkomst weerspiegelt een diepere ambitie, waarbij zowel de EU als India streven naar strategische autonomie om door het huidige turbulente mondiale landschap te navigeren.
Zodra de vrijhandelsovereenkomst volledig operationeel is, zullen de tarieven op 99,3 % van de EU-uitvoer naar India en 96,6 % van de Indiase uitvoer naar de EU (in waarde) worden afgeschaft of verlaagd. De EU zal onmiddellijk de invoerrechten op 90 % van de Indiase goederen – waaronder textiel en leer – afschaffen. India zal vanaf dag één de tarieven op 30 % van de Europese goederen afschaffen. Dat gezegd zijnde, zullen exporteurs in eerste instantie te maken krijgen met nieuwe documentatie- en regelgevingsvereisten. De opheffing van tarieven voor gevoelige producten – van bewerkte voedingsmiddelen tot luxe auto's – zal geleidelijk worden doorgevoerd over een periode van maximaal tien jaar. Voor belangrijke sectoren blijven quota van kracht en beide partijen hebben hun meest gevoelige industrieën beschermd. De economische effecten zullen voorlopig bescheiden zijn, maar de overeenkomst zal waarschijnlijk de zakelijke banden versterken en langetermijninvesteringen ondersteunen.
Voor Europa is het duidelijkste voordeel een drastische verlaging van de Indiase invoerrechten op industriële goederen, ook al strekt de overgang zich uit over een periode van tien jaar. Europese producenten van machines, elektronica, farmaceutische producten en vliegtuigen profiteren het meest, aangezien India de invoerrechten met 11% tot 44% verlaagt voor een groot deel van de productlijnen, waardoor kansen worden benut in een snelgroeiende markt.
De tarieven voor fabrikanten van machines en elektrische apparatuur uit de EU zullen dalen van maximaal 44% naar nul. De vraag is al groot en zal de komende jaren nog verder stijgen, in lijn met de uitbreiding van de infrastructuur en de stimulering van de binnenlandse productie in India. Tegelijkertijd wil Delhi om strategische redenen zijn grote afhankelijkheid van de invoer van Chinese machines en apparatuur verminderen.
In de automobielsector zal het beruchte hoge tarief van 110 % dat India op geïmporteerde auto's heft, worden verlaagd tot 10 %, maar alleen voor 250 000 voertuigen met een prijs van meer dan 15 000 EUR, terwijl alle andere importen onderworpen blijven aan de bestaande belemmeringen. Nog belangrijker is dat India de invoerrechten op auto-onderdelen binnen vijf tot tien jaar geleidelijk zal afschaffen — een maatregel die de toeleveringsketens zou kunnen hervormen en lokale assemblage veel aantrekkelijker zou kunnen maken voor Europese producenten. Nultarieven zouden gelaagde productiestrategieën mogelijk maken, waarbij Europese autoleveranciers zonder strafheffingen aan Indiase assemblagefabrieken kunnen leveren. Europese merken hebben momenteel minder dan 4 % van een snel groeiende markt van 4,4 miljoen voertuigen per jaar in handen.
Premium Europese voedingsmiddelen- en drankmerken, die lange tijd door hoge invoerrechten werden buitengesloten, zouden eindelijk toegang moeten krijgen tot de groeiende middenklasse in India. Europese retailers zouden op hun beurt kunnen profiteren van goedkopere import van Indiase basisproducten zoals thee, specerijen en bewerkte voedingsmiddelen.
India heeft voor arbeidsintensieve sectoren preferentiële toegang gekregen, waarvan vele vanaf het begin vrij van invoerrechten de EU binnenkomen. Door de afschaffing van invoerrechten wordt het speelveld gelijkgetrokken met concurrenten als Bangladesh, Pakistan en Vietnam, die al preferentiële toegang tot de Europese markt genieten. India krijgt onmiddellijke verlichting voor goederen die door Amerikaanse invoerrechten worden getroffen, bredere toegang voor zijn IT- en zakelijke dienstverleners en een flexibeler visumbeleid voor professionals en studenten. De vrijhandelsovereenkomst opent 144 EU-dienstensubsectoren voor Indiase bedrijven – de breedste toegang die India ooit in een handelsovereenkomst heeft bereikt. Gezien het reeds aanzienlijke overschot aan diensten van India, met name op het gebied van IT en outsourcing van bedrijfsprocessen, kunnen de voordelen aanzienlijk zijn. Voor textiel en kleding – een hoeksteen van de Indiase export – zullen de EU-tarieven tot nul dalen, met verlagingen tot 12 %. Dit zou de export van garen, confectiekleding en huishoudtextiel een impuls moeten geven. De invoerrechten op leer en schoeisel, die momenteel oplopen tot 17 %, zullen bij de inwerkingtreding volledig verdwijnen.
Een gemakkelijkere en goedkopere toegang tot de welvarende Europese consumentenmarkt zal Indiase fabrikanten van textiel, consumptiegoederen en voedingsmiddelen en dranken ertoe aanzetten om de EU-normen op het gebied van kwaliteit, veiligheid en ESG over te nemen.
De overeenkomst zal ook een impuls geven aan de farmaceutische industrie in India door bedrijven te helpen hun exportmarkten te diversifiëren en een sterkere positie in de EU te verwerven. De afgelopen jaren is de farmaceutische export van India naar Europa afgevlakt, grotendeels als gevolg van belemmeringen voor de markttoegang en complexe regelgevingsprocedures. De vrijhandelsovereenkomst heeft tot doel hier verandering in te brengen door de regelgevingsvereisten te stroomlijnen en op elkaar af te stemmen, de goedkeuringstermijnen te verkorten en de administratieve kosten in verband met productregistratie en vergunningverlening te verlagen.
“Een gemakkelijkere en goedkopere toegang tot de welvarende Europese consumentenmarkt zal Indiase fabrikanten van textiel, consumptiegoederen en voedingsmiddelen en dranken ertoe aanzetten om de EU-normen op het gebied van kwaliteit, veiligheid en ESG over te nemen”, zegt Meghna Nair, underwriting-expert bij Atradius Risk Services in Mumbai. “Die verschuiving zou het exportpotentieel van India enorm moeten vergroten, banen moeten creëren en de positie van het land in de wereldhandel moeten versterken.”
De grootste voordelen voor India worden ongeveer vijf jaar na de implementatie verwacht, wanneer de afspraken over investeringen en diensten van kracht worden. Beter bestuur, duidelijkere markttoegang en nieuwe kapitaalstromen zouden de productiviteit moeten verhogen, de productiebasis van India moeten uitbreiden en technologieoverdracht moeten bevorderen, waardoor de economie geleidelijk naar segmenten met een hogere waarde wordt gestuwd.
De corridor tussen de EU en India biedt grote mogelijkheden, maar de uitvoering hangt af van de manier waarop facturen worden betaald. Uit onze meest recente Payment Practices Barometer voor India blijkt dat bijna tweederde van alle op krediet gebaseerde B2B-verkopen te maken heeft met achterstallige facturen en dat oninbare vorderingen gemiddeld 7% van de totale gefactureerde B2B-omzet uitmaken. “Dit duidt op aanzienlijke uitdagingen op het gebied van cashflow en kredietrisico's voor klanten in de markt. Bovendien verwacht 72% van de Indiase bedrijven dat het aantal B2B-insolventies de komende maanden zal toenemen, wat het belang onderstreept van strategisch kredietrisicobeheer voor klanten om nieuwe handelskansen te benutten”, aldus Silvia Ungaro, Senior Advisor en expert op het gebied van trends in het betalingsgedrag van bedrijven (B2B) bij Atradius.
Naarmate grensoverschrijdende handel en leveranciersintegratie onder de overeenkomst toenemen, zullen Europese exporteurs risico's zorgvuldig moeten beheren om groei te realiseren zonder de cashflow en financiële stabiliteit in gevaar te brengen.
Recente trends tonen aan dat digitale betalingen en automatisering momenteel weliswaar de snelheid van factuurbetalingen in India verbeteren, maar dat betalingsdiscipline en handmatige processen de cashflow blijven vertragen en het werkkapitaal onder druk blijven zetten. “Naarmate grensoverschrijdende handel en leveranciersintegratie onder de overeenkomst toenemen, zullen Europese exporteurs risico's zorgvuldig moeten beheren om groei te realiseren zonder de cashflow en financiële stabiliteit in gevaar te brengen”, voegt Ungaro toe.
Neem contact met ons op om te ontdekken hoe u uw eigen kredietrisicostrategie kunt versterken en hoe wij u kunnen helpen om voorop te blijven lopen.
